Exit Festival 2012 (Servië) – 12 t/m 15 juli 2012
Exit Festival 2012

Terwijl  Dour letterlijk verzuipt in de regen , dan kunnen wij hier op het Exit Festival in Servië languit ‘chillen’ bij 35°C aan de oevers van de Donau… de kloof tussen ‘West’ en ‘Oost’ Europa is nooit echt rechtvaardig geweest.

Gestart als een protestactie eind jaren ’90 tegen het nationalistisch isolationisme onder het Milosevic tijdperk met de nobele hoop dat ‘muziek een verschil kan maken’, mag het vierdaagse Exit festival in het Servische Novi Sad zich anno 2012 verheugen op meer dan 100.000 bezoekers. Een affiche die zowel rock nostalgici als dance adepten aanspreekt, een unieke setting in en rond de Petrovaradin burcht op een rots hoog boven de Donau, de dorstige temperaturen die aan zeer democratische prijzen gelest kunnen worden,… wat is er nog meer nodig om U eindelijk eens te reppen richting Balkan?

Diegenen die iedere dag graag vroeg onder de wol kruipen zijn er wel aan voor de moeite, want Exit mikt resoluut op de nachtraven onder ons. De eerste lokale groepjes beginnen er hier niet aan vóór 19.00 uur, en vervolgens blijft het verbazend lang rustig tot de echte volkstoeloop zich begint te manifesteren rond 24.00 uur om pas rond 8.00 uur ‘s morgens, al dan niet gedwongen, tot stilstand komt. Duizenden feestvierders die daarna nog ergens een afterparty gaan meepikken aan de overkant van de Donau via de brug die in 1999 nog verwoest werd door NAVO bombardementen… Het levert surrealistische en onvergetelijke beelden op!    

Dat de Dance Arena dé trekpleister is van Exit zal dan ook niet verbazen. Techno pioniers als Kenny Larkin, Richie Hawtin en Laurent Garnier wisselen op dit bijzonder indrukwekkend amfitheater af met meer eigentijdse acts als Avicii en Knife Party. De Main Stage serveerde met Duran Duran, New Order, Erykah Badu en Guns ’n Roses headliners die we de voorbije decennia al in een toegegeven betere vorm aan het werk zagen, maar dat mocht de pret zeker niet bedrukken. Exotische (Reggae Stage), metal (Explosive Stage), extravagante (Loud & Queer Stage) of sensuele (Peep Show Stage) alternatieven zijn er op ieder ogenblik in overvloed. Een minimum aan conditie is dus zeker geen overbodige luxe, niet enkel om iedere dag de rots naar de burcht te beklimmen, maar ook om de afstand te overbruggen via gangen en bruggen tussen de meer dan 20 podia rond het imposante fort. Dit gezegd zijnde: de ‘food corner’ mocht best wat meer Bourgondisch aangekleed worden, al deed af en toe een flinke shot “rakija” wonderen.   

Uiteraard is een Exit vierdaagse zoveel meer dan een festival. Wie weinig slaap nodig heeft en ook overdag zijn hedonistische lusten wil botvieren komt hier ruimschoots aan zijn trekken op de talrijke terrasjes in het Habsburgse stadscentrum, in de cocktailbars langs het strand van de Donau, in de koele wijnkelders ergens in de Vojvodina provincie of… combineert ze alle drie op één dag door gebruik te maken van de overvloed aan spotgoedkope taxi’s. Al is de opvallende gastvrijheid van het trotse Servische volk misschien wel de allergrootste troef van Exit

Vrijdag 13 juli 2012
Het nagenoeg lege festivalterrein bracht ons naar de Reggae Stage, een vrij groot podium – sponsored by Gazprom - geprangd tussen de kasteelmuren in het midden van de burcht. Om 19u gaf daar Chili-Chili het startschot van de avond, een Jamaicaanse band die vooral reggae-covers brengt. Een druk gesticulerende rasta probeerde het geheel in goede banen te leiden, maar van muziek kwam er nog niet veel terecht, ondanks de mooie stem van zangeres Anna: er haperde iets aan de draaitafel en de muziek werd een aantal keer stilgelegd. Bovendien verscheen het aanwezige publiek – een twintigtal man – nog niet erg uitgeslapen op het appèl en in applaudisseren hadden ze niet veel zin. Na I don’t want no shy guy van Diana King besloten we andere oorden op te zoeken. Chili-Chili stond gedurende het festival een aantal keer geprogrammeerd laat op de avond of vroeg in de ochtend, wellicht maakten ze dan meer kans op een feestje.

De Roemenen van Grimus openden de Fusion Stage met theatrale poprock waarvoor ze zelfs in eigen land niet vlug de beker voor originaliteit in de wacht zullen slepen. Enkel tijdens de beste nummers konden we een vleugje ‘The Bravery’ opsnuiven, maar enthousiast klonken ze wel.  Al na drie nummers ruilde hun zanger het podium in voor het publiek, al kon dat ook bedoeld zijn om de geringe opkomst van zo een twintig man toch nog enigszins aan te dikken. Neem dit niet al te persoonlijk heren. Een festivaldag openen is nooit een cadeau, en zeker niet op Exit waar de bom pas op de ochtend van dezelfde dag ontploft. 

Op plaatsen waar evidente persoonlijke vrijheden maatschappelijk nog veel te weinig getolereerd worden doen zich doorgaans de meest extravagante uitspattingen voor, en dat was op de Loud & Queer Stage met dj Marina Perazić niet anders. Marina, een aimabele niet meer zo jonge dame die met haar veel te strakke zwarte jurk ontsnapt leek uit een vitrine, zorgde met plaatjes van Lady Gaga, Lauryn Hill en Beyoncé voor hitsige, uitbundige danstaferelen, met de Magician versie van Lykki Li’s “I Follow Rivers” als absoluut hoogtepunt. Ze geraakte hier al vlug zodanig opgewonden van dat ze zelf spontaan begon mee te dansen met de kleurrijke figuren op de dansvloer, waaronder een streng kijkende dame in een verpleegstersoutfit.

Op het hoofdpodium mocht The Duke Spirit de spits afbijten voor Hercules & Love Affair en New Order. Deze Londonse band – opgericht in 2003 rond de zangeres Liela Moss, gitarist Luke Ford en bassist Tony Butler – is bij ons relatief onbekend, maar in de Angelsaksische landen werden hun albums ‘Cuts Across the Land’, ‘Neptune’ en ‘Bruiser’ erg goed ontvangen. Eerder waren ze te zien op het Coachella festival in California en speelden ze op het voorprogramma van REM en Queens of the Stone Age. We vermoeden dat de organisatoren van Exit de band op de affiche plaatsten voor de grote getale Engelstaligen aanwezig op Exit, maar zij kregen de weide amper gevuld. Ondanks de melodieuze songs en
het hoog rockgehalte van zangeres Liela Moss, kwam het optreden nooit tot het gewenste hoogtepunt en bleef de reactie van het makke publiek uit.

Op de kleinere Elektrana Stage, aan de buitenzijde van de versterkte burcht – daar waar je met de Zip-line via koord en kabel naar beneden kan glijden - stonden aardig wat dj’s geprogrammeerd. Wat het concept van het dj-duo Dženis & Penis moet voorstellen weten we niet, we vermoeden dat de vrouw als Dženis en de man als Penis door het artiestenleven gaat, maar plaatjes draaien kunnen ze wel. Veel ambiance bij de massa die de benen strekt op geremixede platen van Prince’s “When the Doves Cry” en andere jaren ’80-klassiekers. Vooral de charismatische vrouwelijke helft van het duo kreeg het publiek op haar hand.

Op de Jelen Fusion Stage treden voornamelijk beginnende artiesten of lokale beroemdheden op en de Lollobrigida Girls konden hierop blijkbaar niet ontbreken. Het publiek was en masse afgezakt voor deze Kroatische zangeressen die zich vooral in Zagreb ophouden. Google leert dat de leden van de begeleidingsband uit Slovenië afkomstig zijn, wat het officieel een Kroatisch-Sloveense band maakt. De muziek van Lollobrigida wordt omschreven als electro-pop en werd een tiental jaar geleden erg populair in Balkanlanden met nummers als “Moj decko je gay “ (“mijn vriend is homo”) en “Bubblegum boy”. Voorheen stond Lollibrigida op het Exit-festival trouwens al op de Elektrana en zelfs op de Main stage. Misschien niet helemaal terecht om hierover te recenseren – we hielden het maar een kwartier uit – maar zowel vocaal als instrumentaal konden de Lollobrigida Girls ons absoluut niet bekoren. We dachten eerlijk gezegd meteen aan de Oost-Europese inzendingen voor het Eurovisiesongfestival – met veel show, schreeuwende vrouwen en een paar onbeduidende beats.

New Order nam een trage start. Opener “Chrystal” verzoop in een ondermaatse geluidsmix en de drum & bass versie van “Isolation” deed toch wenkbrauwen fronsen. Het doorsnee Exit publiek zat misschien niet echt te wachten op de klinisch deprimerende “Closer” uitvoering, maar op verkrachting staan wel zware straffen.  Pas vanaf “Bizarre Love Triangle” balanceerde de sound eindelijk beter uit en werd opnieuw duidelijk hoe grensverleggend deze Britten dertig jaar later nog altijd klinken. De Dance Arena mocht op hetzelfde ogenblik jonger, hipper, spectaculairder ogen, hier op de Main Stage werd wel de mosterd gehaald!  “Temptation”, “Confusion”, “True Faith”,… de dansbare hits volgden elkaar nu in sneltempo op tot het onverwoestbare “Blue Monday” voor extatische taferelen op en voor het podium zorgde. De Joy Division erfenissen “Transmission” en “Love Will Tear Us Apart” in de bisronde waren om duimen en vingers van af te likken. Tijdens de Lokerse Feesten moet New Order zeker nóg beter kunnen!  

Al van zeer ver kon je de diepe bassen van Netsky over de weide horen dreunen. Er was voor Netksy véél volk komen opdagen, zoveel was duidelijk. Drum ’n bass geremixed met – al dan niet – bestaande gezongen of instrumentale melodieën, staan duidelijk garant voor een wild feestje. De Belgische producer, bijgestaan door MC Dynamite, slaagde er moeiteloos in om de hele massa aan het springen en dansen te brengen. Zelden zoveel sfeer gezien op een festivalweide! Onder meer “Turn Up (The Music”), “Give & Take “ en “Come Alive” waren hoogtepunten. Het succes van Netsky heeft ongetwijfeld te maken met zijn sterke live-reputatie, en we vermoeden dat hij veel nieuwe zieltjes heeft gewonnen die avond: aan de ontbijttafel van het hotel was Netksy de daaropvolgende dag the talk-of-the-town onder de internationale hotelgasten.

Pompende minimal techno beats en driedimensionele visuals van vlammen waardoor het leek alsof het podium letterlijk in de fik stond… meer dan 50 meter moest er via trappen afgedaald worden naar de hel van de ‘Burn’ Dance Arena. Minder bloeddorstig dan bij de Romeinen maar even verslavend, het party volkje genoot van de kunstjes van Frankfürter Robert Dietz: op het juiste moment de basknop eventjes terugdraaien om vervolgens te laten ontploffen… Oorverdovend gejuich en blijde gezichten in de arena!

Zaterdag 14 juli 2012
De belangstelling voor Suicidal Tendencies was eerder magertjes en ook wij werden die dag nooit echt wild van de opener op de Main Stage. Hoewel de corpulente zanger Mike Muir nog het enig overgebleven groepslid is sedert de oprichting van dit hardcore gezelschap uit Venice, LA in 1981, is hun sound nauwelijks geëvolueerd. Veel goede bedoelingen “from the bottom of our hearts” en welgemeende “thank you’s” in overvloed, dat wel, maar Suicidal Tendencies ontbeert nog steeds echt goede songs om een uur lang te beklijven buiten de skateboard scene.

Na het geweld van de Suicidal Tendencies besloten we even af te koelen in de Peep Show Stage, die je kon bereiken door een steile trap af te dalen en door een in doek geknipt sleutelgat te stappen. In de kleine, maar gezellig ruimte waren alle attributen aanwezig voor een sensuele avond: een fontein, matrassen en lounge-zetels, een schommel bekleed met rozenblaadjes en een heuse “love-tent”. Op een groot scherm werd de film Intimacy van regisseur Patrice Chérau (2001) vertoond. Iets te langdradig voor een ongeduldige festivalziel en bovendien veel te heet om in een tent te duiken, besloten we het hierbij te laten.

Hoog tijd om steviger oorden op te zoeken op de ‘Explosion Stage’  met de Servische “deathtrash” van Infest. Dit woest en onverzorgd gezelschap voelde zich als een vis in het water in de middeleeuwse setting waartegen met grafkelderstem gedebiteerde songs als  “Onward To Destroy”, “Back To The War” en “Upon The Suffering” nare herinneringen naar boven brachten.      

Death by Chocolate is blijkbaar een marketingterm voor desserts waarvan chocolade het voornaamste ingrediënt is. Death by Chocolate is ook een nummer van de Simple Minds uit 2009. Maar Death by Chocolate is nu ook een veelbelovende band uit Zwitserland, die op de Fusion stage stond geprogrammeerd om 21u30. Met de wat onnatuurlijk ogende naam From birthdays to funerals leverde deze vijfkoppige indiegroep recent hun eerste studioalbum af. Zelf beschrijven ze hun muziek als “Take a helping of guitar music, mix it with a little Hammond and Synthesizer sounds, a good shot of Rock’n’Roll and there you have “Death by Chocolate”.  Niet gelogen: wij waren meteen gewonnen voor deze enthousiaste muzikanten (zelfs al moest de zanger optreden op krukken): met sterke gitaarrifs, stevige drums, goede melodieën en een standvastige, warme stem overwonnen ze het dansende en zingende publiek. Als we toch een vergelijking moeten maken: wij herkenden een vleugje Kasabian en Kaiser Chiefs. Hopelijk snel in België te horen!

De soul van de in strak pak uitgedoste Plan B, alias Ben Drew, was aanvankelijk een welgekomen, stijlvolle afwisseling in de programmering op de Main Stage tot dusver.     
De wereldhit “She Said” die knipoogt naar Jamie Lidell en Marc Ronson zat al vroeg in de set en ook het entertainment intermezzo van beatmaster SFX was indrukwekkend. “I Like To Move It”, “Ain’t No Sunshine”, “Seven Nation Army”,… deze entertainer pur sang wist op een hoogst originele wijze de gekste klanken uit zijn keel te toveren tot groot jolijt van het publiek. Wat daarna volgde, zeg maar het tweede deel van de show, was echter veel minder indrukwekkend. “Stand By Me” op een dubstep ritme kon ons al niet echt bekoren en het einde van de set ontaardde zelfs in een Limp Bizkit pastiche. Eindoordeel: super entertainment maar muzikaal veel te mager.  

Erykah Badu houdt er volgens ons één van de meest strakke tourschema’s op na van alle rondreizende muzikanten. Dat leiden we toch af uit het aantal keren dat we miss Badu mochten verwelkomen op Europese festivals. En eerlijk gezegd dreigt een lichte overkill, vooral omdat haar concerten al jaar en dag volgens hetzelfde stramien verlopen: ze laat haar begeleidingsband een half uur tot drie kwartier ‘inspelen’, dan maakt ze haar glamoureuze entrée – meestal met indrukwekkend hoofdtooi - om vervolgens een uur schreeuwerige melodieën te zingen – bijgestaan door een resem backing vocals - op een eeuwigdurend mellow ritme. Deze keer lanceerde ze zelf af en toe een paar beats op een sequencer die ze naast zich had opgesteld. Ook weinig of geen hits hebben we gehoord,  zo had ik graag eens “Tyrone” gehoord (toch haar bekendste single). “On&On” daarentegen staat altijd op de setlist. Ook het publiek vergaat het bij Erykah Badu meestal op dezelfde wijze: het eerste half uur reageert iedereen nog enthousiast, maar het duurt niet lang vooraleer de interesse zienderogen afneemt (toch in de rangen waar wij ons bevonden).  Misschien omdat Erykah Badu geen enkele poging onderneemt om met het publiek in contact te komen?

Zondag 15 juli 2012
Lag het aan de hitte die dag of beginnen de continue line up veranderingen van de voorbije jaren hun tol te eisen? We hebben Wolfmother in ieder geval al veel snediger horen surfen op de muzikale erfenis van Led Zeppelin. Op “Woman”, dat al vroeg in de set zat jankte Andrew Stockdale nog als vanouds, maar daarna beleefde de Australiër een dipje waarvan hij nooit meer echt herstelde.

Hun muzikaal hoogtepunt mag dan al lang voorbij zijn, Guns ‘n Roses blijft anno 2012 met voorsprong nog altijd een van de allerbekendse rockbands wereldwijd. Ook in Servië, want voor geen enkele andere groep stond de Main Stage dit jaar zo volgepakt. Niet enkel met oude hardrockers uit de provincie, opvallend veel jeugdige liefhebbers bleken zo een mouwloos zwart T-shirt met een roos en revolver erop best wel cool en hip te vinden.     
Een verdiende stek dus als absolute headliner van Exit, al zijn de verhalen die over de optredens van Guns ’n Roses de laatste jaren de ronde doen doorgaans weinig flatterend.
Dat zanger Axl Rose, die er met donkere zonnebril (zelfs ’s nachts!), hoed en lange mantel  eerder uitzag als pooier dan als hardrocker, als enig origineel groepslid overblijft is een verklaring. Dat hun jongste album ‘Chinese Democracy’ bijzonder slappe kost is in vergelijking met de illustere voorgangers ‘Use Your Illusion’ en vooral ‘Appetite For Destruction’ een tweede. Met uitzondering van een nijdig ‘Welcome To the Jungle’ ging ook op Exit het eerste uur weinig rebellie uit van nochtans ooit ‘The Most Dangerous Band In the World’. Het duurde laat, té laat, voor de glorieuze hits van weleer van stal gehaald werden, al paseerden ze wel allemaal de revue. “November Rain”, “You Could Be Mine” of de Dylan cover “Knocking on Heaven’s Door”, ”Patience”… het blijven tijdloze nummers die helaas een ondermaatse uitvoering kregen. Na een show van meer dan 2 uur werd afscheid genomen met “Paradise City”, where the grass is green and the girls are pretty… We hadden voor Axl Rose eerder een bejaardentehuis in gedachten.

Videos
http://www.youtube.com/exitfestivaltv
Day 1
http://www.flickr.com/photos/exitfestival/sets/72157630545690236/
Day 2
http://www.flickr.com/photos/exitfestival/sets/72157630559738836/
Day 3
http://www.flickr.com/photos/exitfestival/sets/72157630572162808/
Day 4
http://www.flickr.com/photos/exitfestival/sets/72157630589239618/

Or these
http://mattmcn.smugmug.com/Music/Exit-2012/24105062_PKWKT3#!i=1966275178&k=BFGq8SV

Organisatie: Exit Festival , Servië