… En dan nu, beste lezers van Musiczine, something completely different! The Kyteman Orchestra
Wie is Kyteman? Kyteman is eigenlijk ene Colin Benders, opgegroeid in Utrecht, kind van Afro-Amerikaanse moeder en Hollandse vader, ADHD-er en-  Obelixgewijs -  reeds op jonge leeftijd in de pot der muzikale en filosofische schoonheden gevallen.
Hij startte met name als hiphopartiest, wat resulteerde in The Kyteman Hiphop Orchestra., wat een eerste CD ‘The Hermit sessions’ opleverde. Kyteman zélf speelde alle instrumenten in, en werd bejubeld van uit diverse muzikale hoeken. (Met dank aan Wikipedia,nvdr)
Hij is dus zo een beetje van heel vele markten thuis, die Kyteman:  Zanger, hiphopartiest, entertainer, instrumentalist (trompet, bugel, klavier) Zijn bugelpartij op North Sea Jazz van vorige zomer deed iedereen verstijven en staat in het geheugen van elke rechtgeaarde fan gegrift.

Op toer dus met zijn 30-koppig koor en uitgebreid orkest. Ik zou ze niet willen te eten geven…
Zonder specifieke verwachtingen ga ik naar het concert, want ik ken Kyteman niet.  Ik ben dus onbevangen en enkel beïnvloed door de sterke verhalen van mijn vriendin en enkele vrienden. (Kyteman stond in het voorjaar nog in de AB)
Helemaal verwonderd was ik niet dat het concert in gang geschoten werd met muziek van Patrick Watson (‘The Great Escape’). Ik herken onmiddellijk zijn wonderbaarlijke manier van zingen en schrijven. Watson is ondermeer pianist bij The Cinematic Orchestra, wat ik als muzikaal concept een stukje met The Kyteman Orchestra vergelijk. Waar The Cinematic vocaal en elektronisch gaat, blijft Kyteman voornamelijk akoestisch zijn ding doen. Maar de vergelijking gaat voor een groot stuk op.
Wat we te horen kregen was een zeer gedifferentieerde en uiterst dynamische set:
Een intro om U tegen te zeggen. In de kleine zaal die de schouwburg is word je van uw sokkel geblazen door een immense trompet annex trombone annex tuba annex iets koperblazers, die als baspartij fungeert, maar tegelijk krachtig rauw en hees uithaalt. Een trio bas en tenorzangers, een barokke opstelling van instrumenten, twee klavieren, tweemaal drums, percussie, een uitgebreid koor, blazers en strijkers. Een vreemde compositie die Colin Benders meesterlijk tot een goed einde brengt, als dirigent van deze 90-koppige draak, die licht spuwt en klanken uitbraakt, als was het een openluchtfestival. Crevits haar oren zouden tuiten! De toon is gezet. Benders legt voor zichzelf de lat wel heel erg hoog door op zo’n wijze te starten.
Nirvana meets Carmina Burana, of hoe hedendaags klassiek ook rock’n’roll kan klinken. Kyteman herschikt en doopt zijn orkest in een heuse fanfare en laat even de Balkan weerklinken. Michael Nyman is hier ook niet veraf. Uiterst repetitieve dreunen, staccato’s als messen op uiterst gevoelige plaatsen. Het zal niet de laatste keer zijn dat deze man deze muziek aanhoort als was het de soundtrack van melodramatische horror roadmovie – of zoiets…
Tijd voor een ballad. Voor het eerst treden een aantal hiphoppers/rappers het podium aan. Plots staan ze daar zelfs met drie, eentje lijkt wel de reïncarnatie van Rudeboy. Urban Dance Squad meets Buckshot Lefonque – rap met blazers en strijkers – ik had het nog niet gehoord.
Kyteman speelt ook een stukje trompet. – zit plots in totaal andere sfeer- maakt ook het concert zeer divers, zeer dynamisch. Aaibaar deze keer, en het vult de volle zaal met heerlijk klankbehang.
Een Nederlandse rapper doet het in het frans ditmaal. Andermaal een bewijs dat deze taal zich uitstekend leent voor het genre. Drums en percussie dragen dit deel van de show. Alleen jammer van het ‘klap maar in je handjes-gedoe’ op het einde. Rap-met- zwaaiende handjes in een schouwburg. Ik weet het nog zo niet…
Jammen geblazen. Benders komt het publiek uitleggen wat zijn bedoelingen zijn. Met gebarentaal (soort vingercode) maakt hij zijn muzikanten duidelijk wat ze verondersteld worden te spelen. Soms de blazers, dan weer eens de strijkers dragen de band. Fenomenaal – en wat een bugelsolo! De man krijgt niet het applaus die hij verdiende. Dan doen de bandleden het maar aan het einde van de song.
Een streepje marsmuziek dient zich aan. De in het blauw gehulde violiste mag van jetje geven, als een volleerde tsarina. Het heeft iets Russisch tegelijk, iets Rebrovs. Hiphop als regelrechte woordkunst.
U ziet. Kyteman beschrijven in een review is niet zo vanzelfsprekend. Je wordt overweldigd oor indrukken. Soms weet je niet goed wat ervan te denken. Nu eens een jazzfeel, dan weer Balkan, straks zal het ongetwijfeld klassiek of rock’n’roll klinken. Maar dit maakt een concert van de man in ieder geval zeer ge(s)laagd. Al was de set vergelijkbaar met die van de AB eerder op het jaar (uit goeie bron).

Kyteman is een fenomeen. Punt. Een must see . Als muzikant heeft hij duidelijk een geheel eigen visie en wil dit aan het publiek laten zien. En het werkt nog ook. Hij bouwt op, legt stil, fraseert, interpungeert. Je hoort het graag of niet. Wit zwart. Kyteman maakt van eigentijdse muziek een aangrijpende bedoening. De man wil vanalles wat en weet dit goed in zijn product te integreren. Geen wit, geen zwart. Vooral veel grijs, maar dan in verschillende tinten.

Organisatie: Kortrijkse Schouwburg